على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
3878
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
وقاح : مرد بىشرم . ج : وقح . و رجل وقاح الوجه : مرد بىشرم . و كذلك : امراة وقاح الوجه . و فرس وقاح : اسب سخت و توانا . ج : وقح . و رجل وقاح الذنب : مرد جرى و بىباك در ارتكاب معاصى . و رجل وقاح الذنب : مرد صبور و پرطاقت در سوارى . وقاحة ( vaq hat ) م . ع . وقح الحافر وقاحة و وقوحة و قحة و قحة و وقحا و وقحا ( از باب كرم و سمع و ضرب ) : شوخ گرفت و سخت شد آن سم . و وقح الرجل : گم گرديد حياى آن مرد و بىشرم شد . وقاحت ( vaq hat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - بىشرمى و بىحيايى و بىادبى و گستاخى . وقاد ( veq d ) ا . ع . حطب و هيزم . و نام جزيرهاى . وقاد ( vaqq d ) ا . ع . زيرك درگذرندهء در امور . و تيز خاطر و روشن خاطر . و دل زود شادمان شونده . وقار ( vaq r ) ا - ص . ع . آهستگى و بردبارى و رزانت و حلم و عظمت . قوله تعالى : ما لَكُمْ لا تَرْجُونَ لِلَّهِ وَقاراً اى لا تخافون لله عظمة . و رجل وقار : مرد آهسته و بردبار . وقار ( vaq r ) م . ع . وقر الرجل وقارة و وقارا : آهسته و بردبار گرديد آن مرد . وقار ( vaq r ) و ( veq r ) ا . پ . مأخوذ از تازى - آرميدگى و آهستگى و بردبارى و حلم و هنك و تمكين و گرانبارى و بوچ و زريو . و اهل وقار و يا باوقار : با تمكين و با رزانت . و بىوقار : بىتمكين و سبك و بىثبات . وقار ( vaqq r ) ا . ع . از اعلام است . وقارة ( vaq rat ) م . ع . وقر وقارا و وقارة . ر . وقار . وقاط ( veq t ) ع . ج . وقيط . وقاع ( veq ' ) ع . ج . وقيعة . وقاع ( veq ' ) م . ع . واقع مواقعة و وقاعا . ر . مواقعة . وقاع ( vaq 'e ) ا . ع . داغ گرد كه بر دو كرانه ران ستور باشد . وقاع ( vaqq ' ) ا . ع . نام غلام فرزدق . وقاع ( vaqq ' ) و ( voqq ' ) و وقاعة ( vaqq 'at ) ص . ع . رجل وقاع : مرد غيبت كنندهء مردم . و كذلك : رجال وقاع و رجل وقاعة . وقاف ( veqq f ) م . ع . واقف مواقفة و وقافا . ر . مواقفة . وقاف ( vaqq f ) ا . ع . درنگى نماينده و سستى كننده . و آنكه خود را از كارزار باز مىدارد و پرهيز مىكند . وقاف ( vaqq f ) ا . ع . تيغ و شمشير . و تازيانه . و چوبدستى . و رسن . وقاه ( voq h ) ا . ع . خادم كليسيا . وقاهية ( vaq hiyyat ) ا . ع . خدمتگزارى كليسيا . وقايا ( vaq y ) ع . ج . وقيهء . وقاية ( vaq yat ) و ( veq yat ) ا . ع . معجر زنان و هر چه مانند آن باشد . وقاية ( vaq yat ) و ( veq yat ) و ( voq yat ) ا . ع . هر چه بدان چيزى را نگاه دارند و پناه دهند . وقاية ( veq yat ) م . ع . وقاه الله السوء وقيا و وقاية و واقية ( از باب ضرب ) : نگاهداشت خدا بدى را از وى و محافظت نمود او را ، يتعدى بنفسه الى مفعولين . و در امر از آن مىگويند ق ( qe ) و در حال وقف قه و قيا قوا قى قيا قين . قوله تعالى : قُوا أَنْفُسَكُمْ وَ أَهْلِيكُمْ ناراً . و وقيته وقيا و وقيا : نگاهداشتم آن را . و قولهم : ق ( qe ) على ظلعك ر . ظلع . و وقى العظم وقيا : با كجى و خميدگى به شد آن استخوان شكسته . و چون سم اسب دردناك باشد و بترسد از راه رفتن و يا از جهة تنكى سم بترسد كه دست و پاى را بر زمين سخت گذارد مىگويند : وقى الفرس من الحفا . وقايت ( veq yat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - حفاظت و نگهبانى و حراست . و وقايت كردن : حفظ كردن و نگهبانى نمودن و حراست كردن . وقائذ ( vaq 'ez ) ا . ع . سنگهاى گسترده . وقائع ( vaq 'e ' ) ع . ج . وقيعة . و وقايع العرب : روزهاى جنك تازيان و داستانهاى تازيان . وقايع ( vaq ye ' ) ا . پ . مأخوذ از تازى - حوادث و هر چيزى كه تازه اتفاق افتد و سرگذشتها و اتفاقات و جنك و كارزار . و وقايع و حوادث : چيزهايى كه تازه اتفاق مىافتد . وقايعنگار ( vaq ye ' - neg r ) ا . پ . كسى كه حوادث و اتفاقات را يادداشت مىكند و ضبط مىنمايد . وقايعنگارى ( vaq ye ' - neg ri ) ا . پ . شغل و كار وقايعنگار . وقايعنويس ( vaq ye ' - navis ) ا . پ . كسى كه وقايع و سرگذشت سلطنت را مىنويسد و ضبط مىكند . وقايه ( vaq ye ' ) ا . پ .